ХАБАРИ ДОҒ
Чоршанбе, Фев 20 2019

 

Ҷамшед Нурмаҳмадзода, раиси Бонки миллии Тоҷикистон рӯзи 6.02.2019 зимни нишасти матбуотии ин ниҳод дар бораи вазъи макроиқтисодӣ ва фаъолияти низоми бонкии ҶТ дар соли 2018 ба намояндагони воситаҳои ахбори омма шарҳу иттилоъ дод. Ӯ аз ҷумла қайд намуд, ки Бонки миллии Тоҷикистон дар соли 2018 сиёсати пайгирона ва самарабахши пулию қарзӣ ва асъории худро баҳри танзими ҳаҷми пул дар иқтисодиёт, нигоҳдории сатҳи муътадили нархҳо, таъмини суботи молиявӣ ва мусоидат ба рушди устувори иқтисодиёт равона намудааст.

Маҷмӯи маҳсулоти дохилӣ (ММД)
   Ҷамшед Нурмаҳмадзода гуфт, ки ММД –и кишвар дар соли 2018  68,8 млрд. сомонӣ ва афзоиши воқеии он 7,3 фоизро ташкил дод, ки нисбат ба соли гузашта 0,2 банди фоизӣ зиёд мебошад. Дар ин давра ба рушди иқтисодиёт афзоиши истеҳсоли маҳсулоти саноатӣ 11,8 фоиз, кишоварзӣ 4,0 фоиз, сохтмон 7,8 фоиз ва гардиши савдои чакана 9,8 фоиз мусоидат намуд.
   Таваррум. Дар натиҷаи татбиқи сиёсати фаъоли зиддитаваррумӣ, аз ҷумла истифодаи самараноки фишангҳои монетарӣ ва муътадил гардонидани вазъи бозори дохилии асъор, сатҳи муътадили таваррум аз ҷониби Бонки миллии Тоҷикистон дар доираи ваколатҳои ҷойдошта нигоҳ дошта шуда, он ба 5,4 фоиз баробар гардид, ки нисбат ба соли қаблӣ 1,3 банди фоизӣ пасттар мебошад.

Сиёсати пулию қарзӣ
   Бо назардошти идоракунии самараноки сатҳи пардохтпазирии бонкҳо, коҳиш додани фишорҳои қурбӣ ва таваррумӣ, рушди низоми молиявӣ ва бозори аввалияи коғазҳои қиматнок, дар соли ҳисоботӣ 159 музоядаи коғазҳои қиматноки Бонки миллии Тоҷикистон дар ҳаҷми фурӯши онҳо 19,6 млрд. сомонӣ баргузор гардид, ки нисбат ба соли гузашта 2,3 маротиба зиёд мебошад.
   Инчунин, бо мақсади танзим намудани ҳаҷми пул дар муомилот амонатҳои шабонарӯзӣ дар ҳаҷми 39,3 млрд. сомонӣ ҷалб гардид, ки нисбат ба ҳамин давраи соли гузашта 2,1 маротиба афзоиш ёфтааст. Бонки миллии Тоҷикистон бо назардошти вазъи муътадили нишондиҳандаҳои асосии макроиқтисодӣ, алалхусус паст гардидани хавфҳои таваррумӣ, дар давоми сол сатҳи меъёри бозтамвилро тадриҷан аз 16,0 то 14,0 фоизи солона паст намуд.

Қурби пули миллӣ.
   Дар идомаи сӯҳбат Ҷамшед Нурмаҳмадзода таъкид кард, ки дар соли 2018 сиёсати қурбӣ ба реҷаи “шинокунандаи танзимшаванда, бе муайян ва эълон кардани ҳудудҳои тағйирёбии қурб” асосоёфта, амалӣ карда шуд.
   -Дар соли 2018 қурби расмии сомонӣ нисбат ба доллари ИМА 6,9 фоиз коҳиш ёфт, ки ин нисбат ба соли гузашта 5,1 фоиз камтар аст (дар соли 2017 - 12,0 фоиз). Тағйирёбии қурби сомонӣ аз хусусиятҳои бунёдию сохтории иқтисодиёти ҷумҳурӣ вобаста буда, зери таъсири омилҳои берунию дохилӣ сурат мегирад. Коҳишёбии қурби сомонӣ нисбати доллари ИМА дар соли 2018 зери таъсири вазъи ноустувори геосиёсию иқтисодии шарики асосии тиҷоратӣ, ки ба коҳишёбии қурби пули миллии он нисбат ба доллари ИМА сабаб гардид (рубли русӣ), зиёд шудани бақияи манфии тавозуни савдо (зиёда аз 2,0 млрд. доллари ИМА), афзоиши хароҷотҳои асъории буҷети давлатӣ, зиёд шудани талабот ба асъори хориҷӣ, бинобар афзудани фаъолияти истеҳсолию тиҷоратӣ  ва омилҳои мавсимӣ ба амал омад, - иброз намуд раиси БМТ

Низоми бонкӣ
   Ба ҳолати 31 декабри  соли 2018 дар ҷумҳурӣ 79 ташкилоти қарзӣ, аз ҷумла 17 бонк, 25 ташкилоти амонатии қарзии хурд, 6 ташкилоти қарзии хурд ва 31 фонди қарзии хурд фаъолият доранд.
   Дороиҳои умумии ташкилотҳои қарзӣ ва уҳдадориҳои умумии онҳо дар ин  сана мувофиқан маблағи 21,2 млрд. сомонӣ ва 15,3 млрд. сомониро ташкил дода, нисбат ба  аввали сол ҳаҷми дороиҳо 1,2 фоиз ва уҳдадориҳо 0,6 фоиз зиёд гардид. Сармояи тавозунӣ бошад, 3,0 фоиз афзоиш ёфта, ба 5,9 млрд. сомонӣ баробар шуд.
   Пасандозҳо. Ба ҳолати 31 декабри  соли 2018 бақияи умумии пасандозҳо 9,7 млрд. сомониро ташкил дод, ки нисбат ба соли 2017  5,0 фоиз зиёд мебошад. Ҳаҷми бақияи пасандозҳо бо пули миллӣ 15,1 фоиз афзоиш ва бо асъори хориҷӣ бошад, 3,6 фоиз коҳиш ёфт. Ҳиссаи онҳо дар таркиби бақияи умумии пасандозҳо бо пули миллӣ 49,0 фоиз ва бо асъори хориҷӣ 51,0 фоизро ташкил медиҳад (дар соли 2017 мутаносибан 44,6 фоиз ва 55,4 фоиз буд), ки нишондиҳандаҳои мазкур аз тадриҷан паст шудани сатҳи долларикунонии иқтисодиёт шаҳодат медиҳанд.
   Маблағгузории қарзӣ. Дар соли 2018 ҳаҷми умумии қарзҳои додашудаи ташкилотҳои қарзӣ  8,2 млрд. сомониро ташкил дод, ки нисбат ба соли 2017 6,5 фоиз зиёд мебошад. Теъдоди қарзҳои додашуда дар давраи ҳисоботӣ раванди мусбат дошта, дар муқоиса ба соли гузашта 13,7 фоиз ё 65,4 ҳазор адад афзоиш ёфта, ба 544,5 ҳазор адад баробар гардид. Ин нишондиҳанда аз зиёд шудани пешниҳоди қарзҳои хурду миёна ба муштариён, аз ҷумла ба соҳибкории хурду миёна гувоҳӣ медиҳад.
   Аз ҳаҷми умумии қарзҳои дар ин давра додашуда 42,3 фоизи вазни қиёсӣ ба соҳибкории истеҳсолӣ ва аз рӯи соҳаҳо бошад, ба савдои хориҷӣ 29,1 фоиз, саноат 19,2 фоиз, истеъмолот 20,5 фоиз, хизматрасонӣ 7,3 фоиз, кишоварзӣ 8,7 фоиз, сохтмон 8,1 фоиз, нақлиёт 6,1 фоиз, миёнаравии молиявӣ 0,4 фоиз ва дигар соҳаҳо 0,6 фоиз рост меояд.
Низоми пардохт
   Ба ҳолати 31 декабри  соли 2018 шумораи банкоматҳо ва терминалҳои электронӣ дар ҷумҳурӣ мувофиқан 678 адад ва 4 499 ададро ташкил намуда, дар муқоиса ба соли қаблӣ шумораи банкоматҳо 7 адад кам ва шумораи терминалҳои электронӣ 1174 адад зиёд шуданд. Шумораи терминалҳои электронӣ дар нуқтаҳои савдою хизматрасонӣ 55 фоиз афзоиш ёфта, 3014 ададро ташкил намуд.
   Шумораи умумии суратҳисобҳои бонкии барои муштариён дар ташкилотҳои қарзӣ кушодашуда нисбат ба ҳамин санаи соли қаблӣ 8,9 фоиз афзоиш ёфта, зиёда аз 3,5 млн. ададро ташкил намуд, ки ин аз беҳтар гардидани фарогирии аҳолӣ бо хизматрасониҳои бонкӣ шаҳодат медиҳад.
   Миқдори умумии кортҳои пардохтии аз ҷониби 17 ташкилоти қарзии ватанӣ ба муомилот баровардашуда ба санаи ҳисоботӣ зиёда аз 1 817,4 ҳаз. ададро ташкил дод, ки ин нишондиҳанда нисбат ба ҳамин санаи соли 2017 
 7,3 фоиз зиёд мебошад. Миқдори дорандагони кортҳои пардохтӣ бошад, 7,1 фоиз зиёд гардида, 1 791,6 ҳаз. нафарро ташкил намуд.

Муроҷиати шаҳрвандон
   Дар самти ҳимояи ҳуқуқҳои истеъмолкунандагони хизматрасониҳои молиявӣ қабули муроҷиати шаҳрвандон тариқи шифоҳӣ, телефонӣ, хаттӣ ва тавассути сомонаи расмӣ ба роҳ монда шудааст. Дар соли 2018 дар маҷмӯъ 2 811 адад дархосту шикояти муштариён, аз ҷумла 108 адад ба воситаи Дастгоҳи иҷроияи Президенти Ҷумуҳурии Тоҷикистон, 1 218 адад тариқи телефони боварӣ, 1 230 адад ҳангоми қабули шаҳрвандон ва 255 адад бевосита ба Бонки миллии Тоҷикистон ворид гардиданд, ки тибқи тартиби муқарраргардида ва дар доираи салоҳияти  ҷойдошта аз рӯи онҳо чораҳои дахлдор андешида шуданд.

СССР


Дар ҳамин маврид:
Тадбирҳо барои ҳалли мушкилоти “Тоҷӣксодиротбонк” ва “Агроинвестбонк”
   Ҳукумати мамлакат бояд то охири моҳи феврали соли ҷорӣ фаъолияти ояндаи 2 бонки азими кишварро баррасӣ ва муайан намояд. Ҷамшед Нурмаҳмадзода, раиси Бонки миллии Тоҷикистон имрӯз зимни нишасти матбуотӣ хабар дод, ки тибқи дастури президенти кишвар тамоми вазорату кумитаҳои марбута бояд то 20 феврали соли ҷорӣ барномаи наҷоти 2 бонки калони кишвар “Тоҷиксодиротбонк” ва “Агроинвестбонк” ро ба Ҳукумати ҶТ пешниҳод намоянд.
   Ҷамшед Нурмаҳмадзода дар идомаи ин мавзӯ афзуд, ки “Агроинвестбонк” аз муштариёнаш 738 миллион сомонӣ ва “Тоҷиксодиротбонк” беш аз 500 миллион сомонӣ қарздор аст. Ин бонкҳо бидуни ҷалби сармоя наметавонанд ин қарзҳоро бозпас бидиҳанд ва яке аз мушкилоти ин бонкҳо он аст, ки наметавонанд амволи ба фурӯш гузоштаи хешро сари вақт фурӯхта, каме ҳам бошад пули мардумро гардонанд.

Ҷамила Ҳусейнова, СССР





Ҷумъа, Фев 15 2019


Имрӯз дар шаҳри Исфара Форуми соҳибкорон таҳти унвони "Саҳми соҳибкорӣ ва сармоягузорӣ дар рушди иқтисодию иҷтимоӣ ва пешрафти ҷомеа" ба кори худ шуруъ кард. Дар он бештар аз 300 соҳибкорони ватанӣ ва бурунмарзии Исфара ширкат варзида, мақсад густариш бахшидани ҳамкории мақомоти давлатӣ бо бахши хусусӣ, ҷалби таваҷҷуҳи соҳибкорон ба раванди созандагию бунёдкорӣ, баланд бардоштани сатҳи дониши молиявии онҳост.

Чоршанбе, Фев 06 2019

 

  Ҳукумати мамлакат бояд то 20 феврали соли ҷорӣ фаъолияти ояндаи 2 бонки азими кишварро баррасӣ ва муайан намояд. Ҷамшед Нурмуҳаммадзода, раиси Бонки миллии Тоҷикистон имрӯз зимни нишасти матбуотӣ хабар дод, ки тибқи дастури президенти кишвар тамоми вазорату кумитаҳои марбута бояд то 20 феврали соли ҷорӣ барномаи наҷоти 2 бонки калони кишвар “Тоҷиксодиротбонк” ва “Агроинвестбонк” ро ба Ҳукумати ҶТ пешниҳод намоянд.

   Ҷамшед Нурмуҳаммадзода дар идомаи ин мавзӯ афзуд, ки “Агроинвестбонк” аз муштариёнаш 738 миллион сомонӣ ва “Тоҷиксодиротбонк” беш аз 500 миллион сомонӣ қарздор аст. Ин бонкҳо бидуни ҷалби сармоя наметавонанд ин қарзҳоро бозпас бидиҳанд ва яке аз мушкилоти ин бонкҳо он аст, ки наметавонанд амволи ба фурӯш гузоштаи хешро сари вақт фурӯхта, каме ҳам бошад пули мардумро гардонанд.

 

    

 

Ҷумъа, Фев 01 2019


Дар шаҳри Бохтар-маркази вилояти Хатлон нишасти матбуотии Раёсати андози вилоят баргузор гардид. Дар нишаст хабарнигорон аз муомилаи бади нозирони андози шаҳру ноҳияҳои вилоят изҳори нагаронӣ карда гуфтанд, ки ҳангоми мусоҳиба бо нозирони андоз онҳо муомилаи дағалона карда, аз иттилоъ додан саркаши мекунанд ва мегӯянд: “Бе супориши Раёсат ба хабарнигорон маълумот дода нашавад”. Дар ин маврид сардори Раёсати андоз Нурзода Ҷумахон асабона бо лаҳҷаи кӯчагӣ посух дод: “Ин супориши худи Раёсат аст, ки бе иҷозат ягон хабару маълумот ба хабарнигорон дода нашавад.”
Нурзода дар охир афзуд, ки “аксарияти нозирони андоз бесаводанд ва бо чунин саволҳо маро асабӣ кардед!” Пас агар сардори Раёсати андози 1 вилояти бузургтарини ҷумҳурӣ асабӣ бошаду нозиронаш бесавод, пас чаро курсиҳоро банд кардаанд?

Баҳодур Уроқов СССР, виляоти Хатлон

Панҷшанбе, Янв 31 2019


Рустами Эмомалӣ, раиси ш.Душанбе ба роҳбарони 98 корхонаи саноатии пойтахт, ки тӯли солҳои гузашта қисман аз фаъолият монда буданд, ҳушдор дода, гуфтааст, ки агар то моҳи майи соли ҷорӣ фаъолияти хешро дубора ба роҳ намонанд, корхонаҳояшон ё ба тавозуни шаҳрдорӣ мегузаранд ва ё соҳибони нав пайдо хоҳанд кард.
   Чуноне ки имрӯз зимни нишасти матбуотӣ муовини аввали раиси ш.Душанбе Маҳмадсаид Зувайдзода иброз дошт, дубора эҳё намудани ин корхонаҳо хеле муҳим буда, барои сокинон ҷойҳои нави корӣ фароҳам меоранд.
  

Ситорабону Боқиева, коромӯзи СССР

Панҷшанбе, Янв 24 2019


Сокинони вилояти Хатлон аз баланд шудани нархи орд нигаронанд. Айни ҳол дар 2 бозори калонтарини маркази вилояти Хатлон, шаҳри Бохтар нархи орди навъи 1 185-195 сомонӣ шудааст. Абдулло-сокини шаҳри Бохтар, ки зиндагиашро бо мардикорӣ пеш мебарад, аз баланд шудани нархи орд нигаронӣ карда гуфт, «баъди депортатсия шуданам аз Русия зиндагиро бо мардикорӣ пеш мебарам. Дар оила 6 нафарем. Рӯзе мешавад, ки 25-30 сомонӣ кор мекунам, мо 1 халта ордро 20-25 рӯз нон пухта мехӯрем. Чаро тоҷирон аз ҳудуди вил.Хатлон ба бозорҳо орд ворид намекунанд? Баъзе савдогарону тоҷирон барои нафси худ виҷдонашонро мефурӯшанд…».
Дар вилоят зиёда аз 31 корхонаи замонавии ордбарорӣ ҳаст, ки дар соли гузашта 94663,3 тонна орд истеҳсол кардааст. Аз ин шумора 5 корхонаҳои саноатии бузург дар вилоят, ки бояд мардумро бо орд таъмин кунанд, солҳои тӯлонӣ аз кор мондаанд. Инҳо: «Орди Хатлон» дар ш.Бохтар, «Абубакри Дилшод», ш.Левакант, «Ҳафизов»-н.Ҷ Балхӣ, «Агро-фут-голд», н.Ҷ Балхӣ, «Осиё», н.Хуросон. Соҳибкорон сабаби аз кор бозмондани корхонаҳоро дар набуди гандум мебинанд. Тибқи иттилои Сарраёсати кишоварзии вил.Хатлон дар с.2018 зиёда аз 431 000 тонна гандум ҷамъоварӣ шудааст, ки аз ин шумора 39 000 тоннааш тухмӣ захира шудааст. Пас 392 000 тонна гандуми ҷамъоваришуда куҷо шуд? 1 нафар масъули «Зерновая компания» дар шаҳри Бохтар дар сӯҳбат гуфт, ки ин корхонаи мо чанд навъи ордро аз вил.Суғд вориди Хатлон мекунад ва тоҷирону савдогарон 1 халта ордро аз 165 то 175 сомонӣ пешкаши мардум мекунанд. Аммо дар бозорҳои вил.Хатлон бо кадом арзиш мефурӯшанд, мо намедонем. Бигзор Раёсати антимонополӣ нархи маҳсулотро ба танзим дарорад.
Тибқи қарори ҳукумати ҶТ №287 аз 31.05.2018 «Дар бораи номгӯи мол ва маҳсулоти аз ҷиҳати иҷтимоӣ зарурӣ», ки нархҳояшон таҳти танзими давлатӣ қарор дода мешавад, чаро нархҳо бе назорат мондаанд? Тибқи иттилои дарёфтаи СССР, аксарияти соҳибкорон бе асос нархро 5-10% баланд мекунанд! Агар Раёсати зиддиинҳисорӣ нархҳоро танзим накунад, пас фикри мардуми камбизоатро кӣ мекунад?

Баҳодур Уроқов СССР вилояти Хатлон

саҳ 6 аз 38

Китобҳо

Flag Counter