ХАБАРИ ДОҒ
Чоршанбе, Июн 16 2021

13.06.1918.Дар шаҳри Перм аз ҷониби болшевикон, князи бузург Михаил Романов дуздида, баъдан пинҳонӣ ба қатл расонида шуд. Болшевикон дар симои княз, ки бародари императори собиқ Николайи 2 буд, барои ҳукумати худ хатар эҳсос мекарданд. Қатли ӯ аввалин куштор аз силсилакушторҳои хонадони Романовӣ ба шумор меравад, ки тавассути болшевикон анҷом гирифта буд.

13.06.1918.ШКХ дар Русияи Шӯравӣ барои роҳбарии мубориза бо исёни чехҳои сафед Шӯрои ҳарбӣ-инқилобӣ (Реввоенсовет)-ро таъсис дод.

13.06.1944. Аввалин бомбаборони мушакии Лондон-пойтахти Англия аз ҷониби Олмон. Мушакҳои немисии «V-1» ва «Фау-1», ки онҳоро «тайёра-тир» ҳам меномиданд, аз соҳили Фаронса ба Лондон партоб шуданд.

13.06.1955. Дар СССР бузургтарин ва машҳуртарин кони истихроҷи алмос «Мир» дар Ёқутистон кашф карда шуд.

14.06.1919. Кишварҳои созмони Антанта адмирал Александр Колчакро ба ҳайси ҳокими олии Русия эътироф намуданд. 

14.06.1939. Дар СССР илми генетикаро хилофи диалектикаи марксистӣ эълон карданд ва тадриси он дар қаламрави СССР манъ гардид.

14.06.1941.Дар РСС Латвия, Литва ва Эстония, ки чанде қабл шомили СССР шуда буданд, табъиди оммавии мардум ба Сибир оғоз шуд. Мардумро оилавӣ ба Сибир бадарға мекарданд. Ин рӯз дар ин кишварҳо, чун Рӯзи ёдбуди қурбониёни низоми коммунистӣ ҷашн гирифта мешавад.

15.06.1930.Дар ш.Ростов сохтмони корхонаи истеҳсоли мошин барои хоҷагии қишлоқ (Ростселмаш) ба итмом расид. Ин корхона то охири мавҷудияти СССР бузургтарин корхонаи мошинсозӣ барои хоҷагии қишлоқ будӣ.

15.06.1958.Дар СССР бо қарори Шӯрои Вазирон сохтмони шаҳри академикии Новосибирск сар шуд. Ин шаҳр яке аз бузургтарин марокизи илмии собиқ Шӯравӣ буд.

15.06.1983. Бюрои сиёсии КМ ҲКИШ «барои хатоиҳои содиркарда» вазири ВКД Н.А.Шёлоков ва котиби аввали ҳизбии вил.Краснодар С.Медуновро аз ҳайъати КМ берун кард.

16.06.1918. Епископи калисои рус-Гермоген аз ҷониби болшевикон дастгир ва ба дарёи Тура партофта шуд. Ӯ аз наздикони хонадони императорӣ ва яке аз дӯстони наздики Григорий Распутин буд.

16.06.1963.Дар СССР якумин зани кайҳонавард В.Терешкова бо киштии кайҳонии «Восток-6» ба фазои кайҳонӣ баромад.

Чоршанбе, Июн 09 2021

5.06.1945. Фармондеҳони ҳарбии кишварҳои иттифоқчӣ, Георгий Жуков, Дуайт Эйзенхауэр, Бернард Монтгомерӣ ва Латр де Тассинӣ дар ш.Берлин Эъломияи таслими бечунучарои Олмонӣ гитлериро ба имзо расониданд. Тибқи он қудрати сиёсӣ дар Олмон ба ҳукуматҳои СССР, ИМА, Бритониё ва Фаронса вогузор шуд. Берлин низ қисматҳо тақсим карда шуда, ҳар кишвар қисмати худашро дошт.

6.06.1922. Дар СССР бо Декрети ШКХ Раёсати асосӣ оид ба кор бо адабиёт ва нашриётҳо созмон дода шуд. Ин раёсат, ки Главлит ном гирифт, тамоми фаъолияти нашриётиро дар аввалин кишвари Шӯроҳо зери назари худ қарор медод.

6.06.1922. Дар Маскав мурофиаи судии роҳбарони ҳизби эссерӣ оғоз шуд. Ин мурофиа аввалин парвандаи бузурги сиёсӣ дар СССР ба шумор мерафт ва дар он 34 роҳбари ҳизбӣ эссерӣ муҳокима карда шуданд.

6.06.1944. Ифтитоҳи фронти дуввум алайҳи Олмон дар Аврупо. Нерӯҳои англис ва амрикоӣ билохира баъди хоҳиши чандинкаратаи Сталин дар авохири ҷанг ба соҳили Фаронса дар Нормандия фуруд омаданд.

6.06.1957. Дар шаҳри Маскав мағозаи «Олами кӯдакон» ифтитоҳ ёфт. Баъди чанде мағозаҳо бо чунин ном дар тамоми шаҳрҳои бузурги СССР кушода шуданд ва яке аз беҳтарин мағозаҳои кӯдакон дар Иттиҳоди Шӯравӣ ба шумор мерафтанд.

7.06.1917.Ҳизби эссерон дар Русия ба 2 қанот-эссерони чап ва эссерони рост тақсим шуд. Эссерони рост аз болшевикон тарафдорӣ накарданд ва аксариятро ташкил медоданд, аммо эссерони чап аз инқилоби болшевикӣ тарафдорӣ намуда, вориди ҳукумати болшевикӣ шуданд. Албатта баъди чанде роҳашон боз аз болшевикон ҷудо гардид.

7.06.1954. Дар Маскав Анҷумани XI уми Иттифоқҳои касабаи СССР ба кори худ шурӯ кард. Дар ин Анҷуман, Устави нави Иттифоқҳои касабаи СССР қабул карда шуд.

8.06.1918. Дар шаҳри Маскав зери роҳбарии Феликс Дзержинский аввалин Конфронси умумирусиягии Комиссияҳои фавқулодда (ЧК) ба кори худ шурӯъ кард.

Чоршанбе, Июн 02 2021

29.05.1965. Дар пойтахти Олмони Демократӣ-шаҳри Берлин, чемпионати XVI-уми Аврупо оид ба бокс баргузор шуд. Дар он боксчиёни шӯравӣ аз 10 медали тилло 8 медали тилло ба даст оварданд.

29.05.1975. Дар РСС Беларуссия истеҳсоли бузургтарин мошини боркаш дар СССР - «БелаАЗ-7520» ба роҳ монда шуд.

29.05.1988.Сафари расмии президенти ИМА Роналд Рейган ба СССР. Ӯ дар ин сафар шахсан бо М.Горбачев, ки тибқи назари баъзе, дастнишондаи ғарбиҳо буд, вохӯрд. Аслан вазифаи Горбачев таҳрики мардум ва амал накардан ба ваъдаҳояш буд, ки хеле хуб аз ӯҳдаи вазифааш баромад. Ҳеҷ ваъдаи додаашро амалӣ накард ва мардум ҳам аз ин ба дод омада, ба майдонҳо рехтанд.

30.05.1918.Дар Русияи Шӯравӣ Георгий Чичерин Комиссари халқии корҳои хориҷӣ таъин шуд. Ӯ дар ин симмат Лев Тротскийро ҷойгузин карда, яке аз боистеъдодтарин афрод дар ҳукумати болшевикӣ будӣ.

31.05.1918. Баъди пошхӯрии импературии Австро-Венгрия, дар Питсбурги ИМА чехҳо бо словакҳо иттиҳоди сиёсӣ баста, кишвари нав-Чехословакияро таъсис доданд. Ин кишвар чанд даҳсола арзи вуҷуд карда, ахир чехҳо ва словакҳо дубора аз ҳам ҷудо шуда, ҳар кадом кишвари мустақили худро созмон доданд.

31.05.1943.Дар совхозҳо ва МТСҳои шӯравӣ шӯъбаҳои сиёсӣ барҳам дода шуданд.

1.06.1922.Дар СССР аввалин хатсайри ҳавоии байналмилалӣ Маскав-Кёнигсберг ифтитоҳ ёфт.

1.06.1931.СССР бо ИМА шартномаи ҳамкорӣ баст ва тибқи он муҳандисони амрикоӣ мебоист дар сохтмони 90 заводи металлургии СССР ширкат мекарданд. Онҳо воқеан вориди СССР шуда, дар интустриякунонии аввалин кишвари шӯроҳо саҳми бориз гузоштанд. Ҳатто дар Тоҷикистон ҳам муҳандисони амрикоӣ дар сохтмони канали калони Вахш ширкати фаъолона доштанд. Дар ин боб ҳатто филми маъруфи «Одам пӯсташро иваз мекунад» ба навор гирифта шудааст.

2.06.1924. Ҳукумати болшевикӣ ҳайъати Бюрои сиёсии баъдиленинии ҳизби коммунистро интихоб намуд. Ба Бюро Бухарин, Зиновев, Каменев, Риков, Сталин, Томский ва Тротский шомил шуданд. 1 гурҷӣ ва 6 яҳудӣ.

Чоршанбе, Май 26 2021

22.05.1940. Дар СССР бо Фармони Раёсати Шӯрои Олӣ медали тилоии «Досу болға» таъсис дода шуд. Онро ба Қаҳрамонони Меҳнати Сотсиалистӣ тақдим мекарданд.

22.05.1950. Ҳукумати коммунистии Чин ба мардуми Тибет мухторияти ҳудудиро пешниҳод кард, албатта ба шарте, ки ин минтақа ба тобеъияти ҳукумати коммунистӣ дарояд.

22.05.1972. Аввалин сафари Президенти ИМА Ричард Никсон ба СССР.

23.05.1963. Ҳукумати СССР ба Фидел Кастро унвони Қаҳрамони Иттиҳоди Шӯравиро дод.

24.05.1918. Киштии ҷангии амрикоӣ-»Олимпия» вориди халиҷи Колск шуд ва ба мудохилаи ҳарбии ИМА дар шимоли Русия, ҳини ҷанги шаҳрвандӣ оғоз бахшид.

24.05.1977. Пленуми КМ ҲКИШ лоиҳаи Сарқонуни нави СССРро таъйид кард ва ба Раёсати Шӯрои Олии кишвар тавсия дод, лоиҳаи Сарқонунро ба муҳокимаи умумии мардум гузорад.

25.05.1926. Дар пойтахти Фаронса-шаҳри Париж пешвои миллигароёни украинӣ Симон Петлюра ба қатл расид. Ӯро террористи яҳудӣ Шалом Швартсбард барои қатли оми яҳудиён дар Украина кушт.

25.05.1956. Бо Фармони Раёсати Шӯрои Олии СССР аз 1.07.1956 дар аввалин кишвари Шӯроҳо, барои коргарон ва хизматчиёни аз 16 то 18-сола рӯзи кории 6-соата ҷорӣ карда шуд.

25.05.1957. Дар ш.Маскав «Украина»-меҳмонхонаи бузургтарин дар СССР ифтитоҳ ёфт. 

25.05.1989. Дар Маскав Анҷумани 1-уми вакилони мардумии СССР ба кор шурӯъ кард. Дар он М.Горбачев Раиси Шӯрои Олии СССР интихоб шуд.

26.05.1918. Федератсияи Закавказия ба 3 ҷумҳурии ҷудогона-РСС Озарбойҷон, РСС Гурҷистон ва РСС Арманистон тақсимбандӣ шуд.

26.05.1947. Дар СССР ҳукми қатл бекор ва албатта с.1950 дубора барқарор карда шуд.

26.05.1991. Дар Гурҷистон интихоботи президентӣ доир шуд ва дар он Звиад Гамсахурдиа, яке аз миллигароёни гурҷӣ ғалаба карда, президенти Гурҷистон шуд.

Чоршанбе, Май 19 2021

14.05.1917. Дар Маскав аввалин Анҷумани умумирусиягии мусалмонҳо ифтитоҳ ёфт. Дар Анҷуман наздики 800 вакил аз ташкилот ва ҳизбҳои гуногун ширкат варзиданд. Танҳо вакилони мусалмони ба болшевикон пайваста, аз ширкат дар кори ин Анҷуман худдорӣ карданд.

14.05.1972. Дар шаҳри Каунаси РСС Литва, ҷавони литвонӣ Ромаз Каланта ба нишони эътироз аз ишғоли кишвараш тавассути СССР худро оташ зад.

14.05.1990. Президенти СССР Михаил Горбачев бо Қарори худ Эъломияҳои соҳибистиқлолии Литва ва Эстонияро ғайриқонунӣ эълон кард.

15.05.1934. Дар СССР бо Қарори КМ ВКП(б) ва ШКХ СССР, таълими ҳатмии таърихи пеш аз инқилобии кишвар дар мактабҳои СССР роҳандозӣ гардид.

15.05.1943. Дар Маскав бо қарори ҳукумати Шӯравӣ Коминтерн (Интернатсионали саввум) расман пароканда карда шуд.

16.05.1930. Дар СССР дар тамоми соҳаҳои истеҳсолот тарификатсияи музди меҳнат аз нав роҳандозӣ гардид. Миқдори (норма) коркард зиёд карда шуда, нархи он поин бурда шуд. Дар натиҷа музди меҳнати кормандон дар кишвар якуним-ду маротиба коҳиш ёфт.

16.05.1966. Роҳбари Чин Мао Дзэдун бо қарори худ дар Чин, «инқилоби маданӣ»-ро роҳандозӣ намуд..

17.05.1918. Дар минтақаи Сибири Русия шӯриши корпуси чехословакӣ оғоз мегадад. Шӯриши ин корпусро бисёриҳо оғози ҷанги шаҳрвандӣ дар Русия қаламдод мекунанд.

17.05.1919. Дар Русияи шӯравӣ моликияти калисоиҳо ва ташкилотҳои динӣ миллӣ кунонида шуд.

17.05.1944. Дар СССР Ҷумҳурии автономии Қрим барҳам дода шуд. Дар як шаб наздики 200 ҳазор тоторони Қрим ба навоҳии Осиёи Миёна, Урал ва назди Волга бадарға гардиданд.

17.05.1956. Дар СССР Қарори КМ ва Шӯрои Вазирон бобати фиристодани ҷавонон барои кор ба сохтмонҳо ва корхонаҳои муҳимтарин дар навоҳии шарқӣ ва шимолии кишвар ба тасвиб расид.

17.05.1960. Дар пойтахти Фаронса, шаҳри Париж конфронси халъи силоҳ миёни 4 кишвар (ИМА, СССР, Фаронса ва Англия) ба кори худ шурӯ кард. Аммо дар ҳамон лаҳзаҳои аввали ифтитоҳи ин конфронс, намояндагони Шӯравӣ ба нишони эътироз онро тарк карданд ва конфронс сар нашуда, ба итмом расид. 

18.05.1967. Дар СССР Юрий Андропов, Раиси Кумитаи Бехатарии Давлатӣ дар назди Шӯрои Вазирони СССР таъин гардид.

19.05.1922. Дар СССР Конфронси умумииттиҳодии комсомол қарор «Бобати таъсиси дастаҳои пионерӣ дар сар то сари кишвар»-ро ба тасвиб расонид. Ин сана дар СССР чун Рӯзи таъсиси ҳаракти пионерӣ васеъ ҷашн гирифта мешуд.

Чоршанбе, Май 12 2021


3.05.1919. Охирон нишасти ҳукумати Ҷумҳурии Шӯравии Бавария. Ин Ҷумҳурии шӯравӣ таҳти таъсири бевоситаи инқилоби болшевикии Русия 13.04.1919 таъсис ёфт. Ба аввалин ҳукумати ҶШБ драматург, сиёсатмадор, носир, сенариянавис, шоир, адвокати немис Эрнст Толлери 25-сола сарварӣ мекард.
3.05.1957. Дар Иттиҳоди Шӯравӣ бо қарори ҳукумат бештари колхозҳо ба совхозҳо табдил дода шуданд.
3.05.1991. Дар пойтахти Намибия-шаҳри Виндхук ҳуҷҷате ба имзо расид, ки бо "Эъломияи Виндхук" маъруф шуд. Он аз тамоми ҳукуматҳои кишварҳои дунё даъват мекард, ки озодии матбуот ва хусусияти демократии онро таъмин намоянд. Ин рӯз бо қарори ЮНЕСКО чун Рӯзи ҷаҳонии озодии матбуот ҷашн гирифта мешавад.
4.05.1946. Бюрои сиёсии КМ ВКП(б) бо қарори худ дар кишвар Нашриёти давлатии адабиёти хориҷӣ ва китобхонаҳои адабиёти хориҷиро роҳандозӣ кард.
4.05.1960. Шӯрои Вазирони СССР қарор "Оид ба тағйири меъёри қимматҳо ва иваз кардани пули ҷорӣ бо пули нав"-ро ба имзо расонид. Тибқи ин қарор 1.01.1961 дар СССР пули нав ҷорӣ ва нархҳо 10 баробар поин оварда шуданд.
4.05.1990.Шӯрои Олии РСС Латвия шомил шудани Латвияро ба СССР зери танқиди сахт гирифта, барқарор шудани соҳибистиқлолии ин кишварро эълон кард.
5.05.1912.Аввалин шумораи рӯзномаи "Правда" рӯи чоп омад. Ин рӯз то декабри с.1991 дар СССР ва кишварҳои хориҷии сотсиалистӣ чун Рӯзи матбуот ҷашн гирифта мешуд.
5.05.1949.Дар пойтахти Англия-шаҳри Лондон Низомномаи Шӯрои Аврупо ба имзо расид.

Маркази Шӯрои Аврупо ва ташкилотҳои идории он шаҳри Страсбург интихоб карда шуд. Ин рӯз дар Аврупо чун “Рӯзи Аврупо” ҷашн гирифта мешавад.
6.05.1990.Ҷумҳурии Шӯравии Молдавия марзи давлатиашро бо Руминияи ҳамнажоду ҳамзабон боз кард.

7.05.1934. Дар вилояти Амури СССР бо қарори Иосиф Сталин Вилояти мухтори яҳудӣ таъсис дода шуд. Маркази вилоят шаҳри Биробиджан таъин гардид.
7.05.1985.Шӯрои Вазирони СССР қарор "Оид ба чораҳои бартараф кардани бадмастӣ ва шаробхорӣ ва решакан кардани самагонпазӣ"-ро ба тасвиб расонид. Ин қарор миёни мардум эътирози зиёдеро ба бор овард ва буҷаи СССРро аз даромади ҳангуфт маҳрум намуд.

саҳ 5 аз 48

Китобҳо

Flag Counter